Các thủ tục và quy định về Luật Xuất Cảnh


1. Thủ tục gia hạn há»™ chiếu Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài:

CÆ¡ sở pháp lý: Nghị định số 05/2000/NĐ-CP ngày 01/3/2000 của Chính phủ về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam; Thông tÆ° liên tịch số 03/2002/TTLT-BCA-BNG ngày 29/01/2002 hÆ°á»›ng dẫn việc cấp há»™ chiếu phổ thông và giấy thông hành cho công dân Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài theo Nghị định 05/2000/NĐ-CP;
Về nguyên tắc, há»™ chiếu phổ thông có giá trị 5 năm kể từ ngày cấp. Khi hết hạn có thể gia hạn má»™t lần vá»›i thời hạn không quá 3 năm. Trong vòng 12 tháng trÆ°á»›c khi há»™ chiếu hết hạn, người mang há»™ chiếu phải trá»±c tiếp mang há»™ chiếu của mình đến cÆ¡ quan đại diện ngoại giao, cÆ¡ quan lãnh sá»± hoặc cÆ¡ quan khác của Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài được uá»· quyền thá»±c hiện chức năng lãnh sá»± (gọi chung là cÆ¡ quan đại diện) để làm thủ tục gia hạn há»™ chiếu.
Thủ tục:
- Nhận và Ä‘iền vào tờ khai đề nghị gia hạn há»™ chiếu theo mẫu do cÆ¡ quan đại diện phát
- Ná»™p kèm há»™ chiếu
Sau khi xem xét cÆ¡ quan đại diện sẽ giải quyết theo các hÆ°á»›ng nhÆ° sau:
- Nếu xác định há»™ chiếu của người đề nghị gia hạn còn nguyên vẹn, không có dấu hiệu bị tẩy xoá ở trang nhân thân, không bị thay ảnh, thay trang hoặc khâu lại há»™ chiếu, không thuá»™c trường hợp chÆ°a được cấp gia hạn há»™ chiếu thì trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sÆ¡ hợp lệ, cÆ¡ quan đại diện sẽ cấp gia hạn há»™ chiếu
- Nếu há»™ chiếu của người đề nghị gia hạn có dấu hiệu không bình thường nhÆ°: bị tẩy xoá, sá»­a chữa ở trang nhân thân, thay ảnh, thay trang hoặc khâu lại há»™ chiếu thì cÆ¡ quan đại diện gá»­i công văn, kèm theo bản sao há»™ chiếu và ảnh đến cÆ¡ quan Ä‘ã cấp há»™ chiếu để xác minh. Thời gian chờ kết quả xác minh là 45 ngày. Trong trường hợp cÆ¡ quan xác minh trả lời không cấp há»™ chiếu Ä‘ó thì cÆ¡ quan đại diện sẽ không gia hạn mà thu hồi há»™ chiếu có dấu hiệu không bình thường; đồng thời yêu cầu người mang há»™ chiếu khai báo rõ ràng, chính xác để xem xét giải quyết cấp lại há»™ chiếu khác
- Nếu há»™ chiếu có dấu hiệu không bình thường nhÆ° kể trên nhÆ°ng người mang há»™ chiếu xuất trình được giấy tờ chứng nhận nhân thân có ảnh có dóng dấu giáp lai do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp thì cÆ¡ quan đại diện sẽ xem xét, quyết định cấp há»™ chiếu má»›i thay cho há»™ chiêu cÅ© Ä‘ã bị hÆ° hỏng mà không cần phải tiến hành xác minh.
LÆ°u ý: đối vá»›i há»™ chiếu cấp cho người dÆ°á»›i 16 tuổi; Ä‘ã hết hạn sá»­ dụng thì cÆ¡ quan đại diện không gia hạn mà hÆ°á»›ng dẫn người mang há»™ chiếu làm thủ tục cấp lại há»™ chiếu.
Những trường hợp sau Ä‘ây chÆ°a được cấp gia hạn, sá»­a đổi, bổ sung há»™ chiếu:
- Vì lý do an ninh quốc gia và trệt tá»± an toàn xã há»™i của Việt Nam
- Người mang há»™ chiếu Ä‘ang cÆ° trú ở nÆ°á»›c ngoài theo qui chế tị nạn
- Quốc tịch, nhân thân và các chi tiết kê khai không rõ ràng hoặc không có cÆ¡ sở để xác định ná»™i dung kê khai là Ä‘úng sá»± thật
- Giả mạo hồ sÆ¡ hoặc khai không Ä‘úng sá»± thật
- Mua, bán hoặc cho người khác mượn và sá»­ dụng há»™ chiếu
- Cố ý làm hÆ° hỏng há»™ chiếu
Lệ phí gia hạn há»™ chiếu ở nÆ°á»›c ngoài là 20 USD; lệ phí bổ sung, sá»­a đổi, dán ảnh trẻ em là 10 USD;

2. Thủ tục xin cấp lại há»™ chiếu do bị hÆ° hỏng (rách, bẩn), hết trang hoặc hết hạn sá»­ dụng

Hồ sÆ¡ xin cấp lại há»™ chiếu trong các trường hợp trên gồm:
- Tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu
- 03 ảnh 4 x 6 cm
- Hộ chiếu cũ bị hư hỏng, hết trang hoặc hết hạn sử dụng
Trường hợp há»™ chiếu bị hÆ° hỏng, hết trang hoặc hết hạn sá»­ dụng nhÆ°ng trang nhân thân và ảnh còn nguyên vẹn, không bị tẩy xoá hoặc đối chiếu ảnh trong tờ khai và trong há»™ chiếu cÅ© Ä‘úng vá»›i người đề nghị, không thuá»™c trường hợp chÆ°a được cấp há»™ chiếu thì trong thời hạn
Trường hợp há»™ chiếu có dấu hiệu không bình thường thì hÆ°á»›ng xá»­ lý của cÆ¡ quan đại diện giống nhÆ° trường hợp gia hạn há»™ chiếu Ä‘ã đề cập ở trên. Trong trường hợp này, người đề nghị cấp lại há»™ chiếu cÅ©ng phải chờ đợi trong vòng 45 ngày làm việc.
Đối vá»›i những há»™ chiếu được giải quyết cấp lại do bị hÆ° hỏng, hết trang hoặc hết hạn sá»­ dụng thì cÆ¡ quan đại diện sẽ ghi chú vào há»™ chiếu má»›i ná»™i dung “há»™ chiếu này thay cho há»™ chiếu số … do … cấp ngày … tháng … năm …” và cắt góc há»™ chiếu cÅ© nhÆ°ng không thu hồi.
Lệ phí cấp lại há»™ chiếu do để hỏng hoặc mất há»™ chiếu cÅ© là 100 USD.

3. Thủ tục xin cấp lại hộ chiếu do bị mất

Người bị mất há»™ chiếu ná»™p hồ sÆ¡ tại cÆ¡ quan đại diện, gồm các loại giấy tờ sau:
- Tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu
- 03 ảnh 4 x 6 cm
- Đơn trình báo mất há»™ chiếu có xác nhận của cÆ¡ quan có thẩm quyền của nÆ°á»›c sở tại, nÆ¡i người Ä‘ó trình báo
Nếu há»™ chiếu bị mất là do chính cÆ¡ quan đại diện cấp thì sau khi kiểm tra đối chiếu vá»›i hồ sÆ¡ lÆ°u hoặc hồ sÆ¡ đăng ký công dân, nếu xác định yếu tố nhân sá»± mà người đề nghị khai là chính xác, không thuá»™c trường hợp chÆ°a được cấp há»™ chiếu thì trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sÆ¡ hợp lệ, cÆ¡ quan đại diện cấp lại há»™ chiếu.
Nếu há»™ chiếu bị mất là do cÆ¡ quan khác cấp thì người đền nghị được cấp lại há»™ chiếu phải chờ đợi trong thời gian 45 ngày để cÆ¡ quan đại diện gá»­i công văn đề nghị cÆ¡ quan Ä‘ã cấp há»™ chiếu trÆ°á»›c Ä‘ây xác minh để quyết định việc cấp lại hay không cấp lại há»™ chiếu cho người báo mất há»™ chiếu.
LÆ°u ý: công dân Việt Nam Ä‘ang ở nÆ°á»›c ngoài nếu bị mất há»™ chiếu Việt Nam thì phải báo ngay cho cÆ¡ quan đại diện biết để cÆ¡ quan này thông báo vá»›i các cÆ¡ quan hữu quan nhÆ° cÆ¡ quan Ä‘ã cấp há»™ chiếu; Cục Quản lý xuất nhập cảnh, cÆ¡ quan có chức năng quản lý xuất nhập cảnh của nÆ°á»›c sở tại để đề phòng bị kẻ khác sá»­ dụng há»™ chiếu của mình cho mục Ä‘ích xấu.
Lệ phí cấp lại há»™ chiếu do bị mất há»™ chiếu cÅ© là 100 USD

4. Thủ tục xin cấp má»›i há»™ chiếu phổ thông Việt Nam:
CÆ¡ sở pháp lý: Nghị định số 05/2000/NĐ-CP ngày 01/3/2000 của Chính phủ về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam; Thông tÆ° số 01/2000/TT-BCA ngày 07/6/2000 của Bá»™ trưởng Bá»™ Công an hÆ°á»›ng dẫn việc cấp há»™ chiếu phổ thông trong nÆ°á»›c theo Nghị định 05/2000/NĐ-CP; Thông tÆ° liên tịch số 03/2002/TTLT-BCA-BNG ngày 29/01/2002 hÆ°á»›ng dẫn việc cấp há»™ chiếu phổ thông và giấy thông hành cho công dân Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài theo Nghị định 05/2000/NĐ-CP
Qui định chung:
Há»™ chiếu là má»™t trong những giấy tờ dùng để xuất cảnh, nhập cảnh Việt Nam, là tài sản quốc gia và chỉ cấp cho công dân Việt Nam. Công dân mang há»™ chiếu Việt Nam được quyền xuất nhập cảnh qua cá»­a khẩu Việt Nam mà không cần thị thá»±c.
Có ba loại há»™ chiếu: há»™ chiếu phổ thông – cấp cho mọi công dân Việt Nam; há»™ chiếu công vụ và há»™ chiếu ngoại giao
Thời hạn sá»­ dụng của há»™ chiếu là 5 năm kể từ ngày cấp; người mang há»™ chiếu được quyền gia hạn má»™t lần, và được sá»­ dụng tiếp trong 3 năm nữa. Há»™ chiếu cấp cho trẻ em dÆ°á»›i 16 tuổi thì không được gia hạn.
Chuẩn bị hồ sÆ¡ yêu cầu cấp há»™ chiếu phổ thông ở nÆ°á»›c ngoài:
- 01 tờ khai cấp hộ chiếu (mẫu nhận tại cơ quan giải quyết việc cấp hộ chiếu);
- 03 ảnh 4 x 6 cm
- Bản sao giấy tờ chứng minh có quốc tịch Việt Nam
- Bản sao giấy tờ chứng nhận nhân thân, có ảnh Ä‘óng dấu giáp lai do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp
Khi ná»™p bản sao các giấy tờ trên, cÆ¡ quan giải quyết sẽ yêu cầu người ná»™p xuất trình bản chính để kiểm tra, đối chiếu. Trong trường hợp không có giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam, cÅ©ng không có giấy tờ chứng nhận nhân thân thì ná»™p sÆ¡ yếu lý lịch theo mẫu chung của Bá»™ TÆ° pháp hÆ°á»›ng dẫn. Đương sá»± có thể nhận mẫu này tại cÆ¡ quan cấp há»™ chiếu ở nÆ°á»›c ngoài.
Đối vá»›i người Ä‘ã được nÆ°á»›c sở tại cho cÆ° trú thì ná»™p kèm theo giấy phép cÆ° trú hợp lệ; nếu chÆ°a được nÆ°á»›c sở tại cho cÆ° trú thì trong tờ khai đề nghị cấp há»™ chiếu cần ghi rõ nguồn gốc, thời gian, lý do và mục Ä‘ích đến cÆ° trú tại nÆ°á»›c sở tại, kèm theo các giấy tờ chứng minh (nếu có).
CÆ¡ quan có thẩm quyền giải quyết các công việc liên quan há»™ chiếu cho công dân Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài là: CÆ¡ quan đại diện ngoại giao, CÆ¡ quan Lãnh sá»± của Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài có thẩm quyền cấp, sá»­a đổi, bổ sung và hủy bỏ tất cả các loại há»™ chiếu.

5. Thời gian cấp má»›i há»™ chiếu phổ thông và lệ phí được qui định nhÆ° thế nào?
Thời gian giải quyết:
- Trường hợp Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± có giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam, các yếu tố nhân thân và ná»™i dung kê khai đầy đủ, chính xác, không thuá»™c trường hợp “chÆ°a được cấp há»™ chiếu” thì trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sÆ¡ hợp lệ, cÆ¡ quan đại diện cấp há»™ chiếu cho người đề nghị.
- Trường hợp không có giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam hoặc giấy tờ chứng nhận nhân thân, có ảnh Ä‘óng dấu giáp lai do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp, cÆ¡ quan đại diện hÆ°á»›ng dẫn người đề nghị cấp há»™ chiếu khai sÆ¡ yếu lý lịch và ná»™p kèm theo các giấy tờ có giá trị tham khảo về quốc tịch (phù hợp vá»›i pháp luật Việt Nam về quốc tịch). CÆ¡ quan đại diện sẽ lập danh sách gồm các yếu tố nhân sá»± và ảnh của người đề nghị cấp há»™ chiếu gá»­i về Cục Lãnh sá»± – Bá»™ Ngoại giao. Tuỳ theo yêu cầu cần xác minh mà Cục Lãnh sá»± có trách nhiệm chuyển danh sách Ä‘ó cho Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an để xác minh về nhân thân hoặc gá»­i cho cÆ¡ quan chức năng của Bá»™ TÆ° pháp để xác minh về yêu cầu quốc tịch. Trong thời hạn 40 ngày kể từ ngày nhận được danh sách do Cục Lãnh sá»± chuyển, Cục Quản lý xuất nhập cảnh và cÆ¡ quan chức năng của Bá»™ TÆ° pháp có trách nhiệm xem xét trả lời Cục Lãnh sá»± để Cục Lãnh sá»± trả lời CÆ¡ quan đại diện. CÆ¡ quan đại diện xem xét, giải quyết và trả lời cho người đề nghị cấp há»™ chiếu trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản trả lời của Cục Lãnh sá»±. NhÆ° vậy tổng thời gian mà Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± phải chờ đợi trong trường hợp này là 45 ngày làm việc.
Lệ phí: 50 USD/hồ sÆ¡

Giải thích từ ngữ
Khi làm thủ tục đề nghị cấp má»›i, cấp lại, gian hạn, sá»­a đổi, bổ sung há»™ chiếu, Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± thường được yêu cầu bổ sung má»™t số giấy tờ cần thiết, được hiểu nhÆ° sau:
- “Giấy tờ chứng minh có quốc tịch Việt Nam”: gồm Giấy chứng nhận có quốc tịch Việt Nam; quyết định cho nhập quốc tịch Việt Nam; quyết định cho trở lại quốc tịch Việt Nam; giấy chứng minh nhân dân hoặc há»™ chiếu do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp.
- “Giấy tờ chứng nhận nhân thân, có ảnh Ä‘óng dấu giáp lai do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp”: gồm Giấy chứng minh nhân dân; Giấy chứng nhận nhân thân – theo mẫu có xác nhận của Trưởng Công an cấp phường, xã nÆ¡i đăng ký nhân khẩu thường trú trÆ°á»›c khi xuất cảnh; Giấy xác nhận yếu tố nhân sá»± do Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bá»™ Công an cấp; sÆ¡ yếu lý lịch có xác nhận của thủ trưởng cÆ¡ quan có thẩm quyền, nếu người Ä‘ó Ä‘ang là cán bá»™, viên chức nhà nÆ°á»›c thuá»™c quyền quản lý của cÆ¡ quan Ä‘ó.
- “Yếu tố nhân thân của người đề nghị cấp há»™ chiếu”: gồm họ tên, khai sinh; ngày, tháng, năm sinh; nÆ¡i sinh; giá»›i tính; quốc tịch; địa chỉ hiện nay và địa chỉ thường trú ở trong nÆ°á»›c trÆ°á»›c khi xuất cảnh.
- “Yếu tố nhân sá»± của người đề nghị cấp há»™ chiếu”: gồm yếu tố nhân thân, ảnh và thông tin về thời gian, cá»­a khẩu, hình thức xuất cảnh, chi tiết giấy tờ xuất nhập cảnh (loại giấy tờ, số, ngày, cÆ¡ quan cấp, thời hạn), thân nhân Ä‘ã hoặc Ä‘ang sống tại Việt Nam (họ tên, quan hệ, thời gian và địa chỉ thường trú), kể cả trường hợp thân nhân Ä‘ã chết.

6. Trường hợp nào công dân Việt Nam chÆ°a được cấp, gia hạn, sá»­a đổi, bổ sung há»™ chiếu?
Theo Mục III Thông tÆ° liên tịch số 03/2002/TTLT-BCA-BNG thì trong những trường hợp sau Ä‘ây công dân Việt Nam chÆ°a được cấp, gia hạn, sá»­a đổi, bổ sung há»™ chiếu:
1. Vì lý do an ninh quốc gia và trật tá»± an toàn xã há»™i của Việt Nam
2. Đang cÆ° trú ở nÆ°á»›c ngoài theo quy chế tị nạn
3. Quốc tịch, nhân thân và các chi tiết kê khai không rõ ràng, hoặc không có cÆ¡ sở để xác định ná»™i dung kê khai là Ä‘úng sá»± thật.
4. Giả mạo hồ sÆ¡ hoặc khai không Ä‘úng sá»± thật để được cấp, gia hạn, sá»­a đổi, bổ sung há»™ chiếu
5. Mua, bán hoặc cho người khác mượn và sá»­ dụng há»™ chiếu
6. Cố ý làm hÆ° hỏng há»™ chiếu.

7. Công dân Việt Nam Ä‘ã từng có tiền án có thể xuất cảnh ra nÆ°á»›c ngoài được không?
Nguyên tắc chung, công dân Việt Nam muốn xuất cảnh ra nÆ°á»›c ngoài phải há»™i đủ 2 Ä‘iều kiện xuất cảnh và nhập cảnh. Tức là người Ä‘ó phải có há»™ chiếu hợp lệ, không thuá»™c trường hợp chÆ°a được phép xuất cảnh; đồng thời phải được cÆ¡ quan có thẩm quyền của quốc gia nÆ¡i mình dá»± định đến cấp thị thá»±c (visa) cho phép nhập cảnh, ngoại trừ các nÆ°á»›c có ký kết Ä‘iều Æ°á»›c vá»›i Việt Nam về việc miá»…n thị thá»±c cho công dân Việt Nam thì không cần phải xin thị thá»±c nhập cảnh.
Về phía Việt Nam, Ä‘iều 14 Nghị định 05/2000/NĐ-CP của Chính phủ ngày 03/3/2000 về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam qui định những trường hợp công dân Việt Nam chÆ°a được phép xuất cảnh là:
- Ngừơi Ä‘ang bị truy cứu trách nhiệm hình sá»±, Ä‘ang có nghÄ©a vụ thi hành bản án hình sá»± hoặc Ä‘ang bị cÆ¡ quan Ä‘iều tra yêu cầu chÆ°a cho xuất cảnh hoặc chÆ°a cấp há»™ chiếu để phục vụ công tác Ä‘iều tra tá»™i phạm.
- Người Ä‘ang có nghÄ©a vụ thi hành bản án; chờ để giải quyết các tranh chấp về dân sá»±, kinh tế, hành chính; chờ để thi hành quyết định xá»­ phạt hành chính; Ä‘ang có nghÄ©a vụ ná»™p thuế hoặc các nghÄ©a vụ tài chính khác theo qui định của pháp luật Việt Nam, trừ các trường hợp có đặt tiền, đặt tài sản, bảo lãnh bằng tài sản hoặc có biện pháp bảo đảm khác để thá»±c hiện nghÄ©a vụ Ä‘ó.
- Người Ä‘ã vi phạm quy chế xuất nhập cảnh bị xá»­ phạt từ cảnh cáo hành chính trở lên thì chÆ°a được xuất cảnh trong thời gian từ 01 đến 05 năm tính từ ngày bị xá»­ lý vi phạm.
- Người bị nÆ°á»›c ngoài trục xuất vì vi phạm pháp luật nÆ°á»›c sở tại, nếu hành vi Ä‘ó là nghiêm trọng, có hại cho lợi ích và uy tín của Việt Nam thì chÆ°a được xuất cảnh trong thời gian từ 01 đến 05 năm, tính từ ngày trở về Việt Nam.
- Người mà Bá»™ Y tế đề nghị chÆ°a cho xuất cảnh vì lý do y tế.
- Các trường hợp khác vì lý do bảo vệ an ninh quốc gia và trật tá»± an toàn xã há»™i.
Căn cứ theo qui định này thì người Ä‘ã có tiền án, tiền sá»± không thuá»™c đối tượng chÆ°a được phép xuất cảnh.

Đã ly hôn vá»›i chồng và có quyền nuôi con, có thể mang theo con ra nÆ°á»›c ngoài định cÆ° được không?
Về nguyên tắc, nếu làm thủ tục xin cấp há»™ chiếu phổ thông cho người lá»›n (người mẹ) Ä‘ã có xin cấp há»™ chiếu ghép cho người dÆ°á»›i 16 tuổi cùng Ä‘i thì những người có tên trong há»™ chiếu đều có quyền xuất cảnh nếu không thuá»™c trường hợp chÆ°a được phép xuất cảnh của công dân Việt Nam nhÆ° Ä‘ã nêu. Tuy nhiên, thông thường khi làm thủ tục xin cấp thị thá»±c (visa) nhập cảnh vá»›i mục Ä‘ích định cÆ°, cÆ¡ quan có thẩm quyền cấp thị thá»±c của nÆ°á»›c ngoài sẽ yêu cầu xuất trình văn bản thoả thuận của người cha về việc đồng ý cho con xuất cảnh theo mẹ để định cÆ° ở nÆ°á»›c ngoài. Trong trường hợp này, người có nhu cầu mang con theo khi xuất cảnh định cÆ° ở nÆ°á»›c ngoài cần liên hệ trÆ°á»›c vá»›i CÆ¡ quan đại diện hoặc cÆ¡ quan lãnh sá»± của quốc gia mà mình sẽ đến để được hÆ°á»›ng dẫn cụ thể hÆ¡n vì thá»±c tế có má»™t số quốc gia không Ä‘òi hỏi Ä‘Æ°Æ¡ng Ä‘Æ¡n xuất trình văn bản thoả thuận này.
CÅ©ng cần lÆ°u ý, nếu tại thời Ä‘iểm làm thủ tục xuất cảnh, người chồng Ä‘ã ly hôn có Ä‘Æ¡n khởi kiện tại toà án yêu cầu thay đổi quyền nuôi con thì người vợ và đứa trẻ thuá»™c trường hợp chÆ°a được phép xuất cảnh, qui định tại Ä‘iều 14 Nghị định 05/2000/NĐ-CP – “chờ để giải quyết tranh chấp về dân sá»±.”

8. Xin cấp thị thá»±c (visa) nhập cảnh vào Việt Nam
CÆ¡ sở pháp lý: Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10 của Uá»· ban thường vụ quốc há»™i ngày 28/4/2000 về nhập cảnh, xuất cảnh, cÆ° trú của người nÆ°á»›c ngoài tại Việt Nam; Nghị định 21/2001/NĐ-CP ngày 28/5/2001 của Chính phủ qui định chi tiết thi hành Pháp lệnh 24; Thông tÆ° liên tịch số 04/2002/TTLT-BCA-BNG ngày 29/01/2002 của Bá»™ Công an – Bá»™ Ngoại giao về việc hÆ°á»›ng dẫn thá»±c hiện Nghị định 21/2001/NĐ-CP.
Nguyên tắc chung, người nÆ°á»›c ngoài (người không có quốc tịch Việt Nam, người Việt Nam mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài) khi nhập cảnh, xuất cảnh qua cá»­a khẩu Việt Nam phải có há»™ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị thay thế há»™ chiếu và phải có thị thá»±c do cÆ¡ quan nhà nÆ°á»›c có thẩm quyền của Việt Nam cấp, trừ trường hợp miá»…n thị thá»±c. Riêng công dân Việt Nam, mang há»™ chiếu Việt Nam hợp lệ, còn giá trị sá»­ dụng thì được quyền xuất cảnh, nhập cảnh qua cá»­a khẩu Việt Nam mà không cần thị thá»±c.
CÆ¡ quan có thẩm quyền giải quyết việc cấp thị thá»±c nhập cảnh Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài là cÆ¡ quan Lãnh sá»± thuá»™c Bá»™ Ngoại giao, CÆ¡ quan đại diện ngoại giao, cÆ¡ quan lãnh sá»± của Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài.
Thời gian giải quyết việc cấp thị thá»±c: tối Ä‘a là 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sÆ¡ hợp lệ.
Lệ phí cấp thị thá»±c:
- Loại có giá trị nhập cảnh, nhập xuất cảnh, quá cảnh má»™t lần (chỉ có thể sá»­ dụng má»™t lần): lệ phí cấp 25 USD/lần
- Loại có giá trị nhập xuất cảnh nhiều lần(có thể sá»­ dụng nhiều lần):
 Loại có giá trị dÆ°á»›i 01 tháng: lệ phí cấp 40 USD/lần
 Loại có giá trị dÆ°á»›i 6 tháng: lệ phí cấp 70 USD/lần
 Loại có giá trị từ 06 tháng đến 1 năm: lệ phí cấp 100 USD/lần
Thị thá»±c có mấy loại sau:
- Thị thá»±c má»™t lần hoặc nhiều lần có giá trị không quá 12 tháng được cấp cho người vào Việt Nam thá»±c hiện các dá»± án theo giấy phép đầu tÆ° hoặc hợp đồng hợp tác vá»›i các cÆ¡ quan, tổ chức của Việt Nam; người vào làm việc tại các cÆ¡ quan nÆ°á»›c ngoài đặt tại Việt Nam và thân nhân ruá»™t thịt cùng Ä‘i;
- Thị thá»±c má»™t lần hoặc nhiều lần có giá trị không quá 06 tháng được cấp cho người được cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân mời vào Việt Nam không thuá»™c trường hợp đầu;
- Thị thá»±c má»™t lần có giá trị 15 ngày được cấp cho người nhập cảnh không có cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân nào ở Việt Nam mời Ä‘ón.
- Riêng đối vá»›i người Việt Nam mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài có nhu cầu về thăm thân nhân, nếu có bằng chứng Ä‘ã nhập cảnh Việt Nam lần trÆ°á»›c cách thời Ä‘iểm xin nhập cảnh lần này không quá 36 tháng, thì cÆ¡ quan đại diện Việt Nam xét cấp cho người Ä‘ó loại thị thá»±c có giá trị má»™t lần không quá 03 tháng.
- Đối vá»›i người dÆ°á»›i 14 tuổi Ä‘ã được khai báo trong Ä‘Æ¡n xin cấp thị thá»±c của người dẫn Ä‘i thì không phải làm thủ tục xin cấp thị thá»±c riêng.
Để xin cấp thị thá»±c nhập cảnh Việt Nam, người mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài Ä‘iền và ná»™p Ä‘Æ¡n theo mẫu chung (nhận mẫu Ä‘Æ¡n tại cÆ¡ quan đại diện Việt Nam), ná»™p kèm vá»›i há»™ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị thay thế há»™ chiếu (gọi chung là há»™ chiếu). Thời hạn có giá trị còn lại của há»™ chiếu phải dài hÆ¡n ít nhất má»™t tháng so vá»›i thời hạn giá trị của thị thá»±c xin cấp.
Riêng trường hợp người Việt Nam ở nÆ°á»›c ngoài có nhu cầu về thăm thân nhân mà không có há»™ chiếu, nếu mang giấy tờ do cÆ¡ quan có thẩm quyền của nÆ°á»›c ngoài cấp có giá trị xuất, nhập cảnh và mẫu giấy tờ Ä‘ó Ä‘ã được thông báo chính thức cho Việt Nam qua đường ngoại giao thì cÅ©ng được xem xét cấp thị thá»±c, trường hợp này cÆ¡ quan đại diện Việt Nam sẽ cấp thị thá»±c rời.
Thị thá»±c được cấp sẽ cấp vào há»™ chiếu của người nÆ°á»›c ngoài. Trong các trường hợp sau thì thị thá»±c sẽ được cấp rời: há»™ chiếu Ä‘ã hết trang cấp thị thá»±c mà chÆ°a kịp đổi há»™ chiếu má»›i; há»™ chiếu của nÆ°á»›c chÆ°a có quan hệ ngoại giao, lãnh sá»± vá»›i Việt Nam; vì lý do an ninh hoặc vì lý do ngoại giao.
Cần lÆ°u ý: thị thá»±c không được gia hạn; khi thị thá»±c hết hạn nhÆ°ng người mang thị thá»±c có nhu cầu tiếp tục nhập cảnh, xuất cảnh Việt Nam thì phải làm thủ tục xin cấp thị thá»±c má»›i.

9. Chứng nhận tạm trú được cấp nhÆ° thế nào? Có thể gia hạn chứng nhận tạm trú không?
Người nÆ°á»›c ngoài khi được cấp thị thá»±c và nhập cảnh vào Việt Nam sẽ được cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh tại cá»­a khẩu quốc tế của Việt Nam cấp chứng nhận tạm trú. Đối vá»›i người mang thị thá»±c thì cấp chứng nhận tạm trú đến hết thời hạn của thị thá»±c. Nếu ở thời Ä‘iểm người Ä‘ó nhập cảnh mà thời hạn của thị thá»±c còn giá trị không quá 15 ngày thì cấp chứng nhận tạm trú 15 ngày kể từ ngày nhập cảnh.
Đối vá»›i những trường hợp được miá»…n thị thá»±c thì việc cấp chứng nhận tạm trú được qui định cụ thể nhÆ° sau:
- Người được miá»…n thị thá»±c theo Ä‘iều Æ°á»›c quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc tham gia thì được cấp chứng nhận tạm trú theo thời hạn qui định tại Ä‘iều Æ°á»›c Ä‘ó. Nếu trong Ä‘iều Æ°á»›c không qui định thời hạn tạm trú thì được cấp chứng nhận tạm trú 90 ngày;
- Đối vá»›i quan chức, viên chức Ban thÆ° ký ASEAN thì cấp chứng nhận tạm trú 30 ngày;
- Người mang thẻ tạm trú, thẻ thường trú còn giá trị sá»­ dụng thì không cấp chứng nhận tạm trú.
Việc gia hạn chứng nhận tạm trú của người nÆ°á»›c ngoài thuá»™c diện làm thủ tục nhập cảnh tại Bá»™ Công an về nguyên tắc phải thông qua cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân Ä‘ã mời và bảo lãnh người Ä‘ó để gá»­i văn bản đề nghị gia hạn chứng nhận tạm trú và há»™ chiếu của khác đến Cục Quản lý xuất nhập cảnh hoặc Phòng Quản lý xuất nhập cảnh. Trong trường hợp người nÆ°á»›c ngoài xin gia hạn chứng nhận tạm trú để giải quyết việc riêng của cá nhân người Ä‘ó thì có thể trá»±c tiếp ná»™p Ä‘Æ¡n tá»›i Cục Quản lý xuất nhập cảnh hoặc Phòng Quản lý xuất nhập cảnh để được giải quyết.

10. Ai được mời người nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam?
Theo Ä‘iều 4 Nghị định 21/2001/NĐ-CP của Chính phủ ngày 28/5/2001 thì cÆ¡ quan, tổ chức được mời người nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam gồm:
- Trung Æ°Æ¡ng Đảng, Quốc há»™i, Chủ tịch nÆ°á»›c, Chính phủ và các cÆ¡ quan trá»±c thuá»™c;
- Toà án nhân dân tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao;
- Các Bá»™, cÆ¡ quan ngang Bá»™, cÆ¡ quan thuá»™c Chính phủ, uá»· ban nhân dân các tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c Trung Æ°Æ¡ng và các cÆ¡ quan trá»±c thuá»™c;
- CÆ¡ quan đại diện ngoại giao, cÆ¡ quan lãnh sá»± nÆ°á»›c ngoài, cÆ¡ quan đại diện tổ chức quốc tế thuá»™c Liên hợp quốc, tổ chức quốc tế liên Chính phủ đặt tại Việt Nam;
Người nÆ°á»›c ngoài nhập cảnh Việt Nam do các cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân nói trên mời thuá»™c diện làm thủ tục tại Bá»™ Ngoại giao (Cục Lãnh sá»± – Bá»™ Ngoại giao)
- CÆ¡ quan Trung Æ°Æ¡ng của các tổ chức nhân dân, Ä‘oàn thể, quần chúng;
- Doanh nghiệp được thành lập theo pháp luật Việt Nam;
- Chi nhánh các công ty nÆ°á»›c ngoài; văn phòng đại diện tổ chức kinh tế, văn hoá và tổ chức chuyên môn khác của nÆ°á»›c ngoài đặt tại Việt Nam;
- CÆ¡ quan, tổ chức khác được thành lập và hoạt Ä‘á»™ng hợp pháp tại Việt Nam
- Công dân Việt Nam thường trú ở trong nÆ°á»›c; công dân Việt Nam định cÆ° ở nÆ°á»›c ngoài Ä‘ang tạm trú tại Việt Nam; Người nÆ°á»›c ngoài thường trú và người nÆ°á»›c ngoài tạm trú tại Việt Nam từ 6 tháng trở lên được mời người nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam để thăm viếng.
Người nÆ°á»›c ngoài nhập cảnh Việt Nam do các cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân trên mời thuá»™c diện làm thủ tục nhập cảnh tại Bá»™ Công an (Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an).
Đối vá»›i các cÆ¡ quan, tổ chức thì việc mời người nÆ°á»›c ngoài phải phù hợp vá»›i chức năng của mình hoặc giấy phép hoạt Ä‘á»™ng do cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp.

11. Công dân Việt Nam nhÆ°ng không có há»™ chiếu Việt Nam lẫn há»™ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị xuất nhập cảnh do nÆ°á»›c ngoài cấp thì phải làm gì nếu muốn về nÆ°á»›c?
Thông tÆ° liên tịch số 03/2002/TTLT-BCA-BNG có qui định những trường hợp công dân Việt Nam được cấp giấy thông hành để về nÆ°á»›c nếu không có há»™ chiếu, gồm 3 trường hợp :
1. Bị chính quyền nÆ°á»›c sở tại trục xuất hoặc buá»™c xuất cảnh về Việt Nam
2. Phải về nÆ°á»›c theo yêu cầu của cÆ¡ quan nhà nÆ°á»›c có thẩm quyền của Việt Nam
3. Có nguyện vọng được cấp giấy tờ để về nÆ°á»›c.
Nếu công dân Việt Nam thuá»™c má»™t trong các trường hợp nêu trên thì phải ná»™p cho cÆ¡ quan đại diện Việt Nam đặt tại nÆ°á»›c sở tại tờ khai đề nghị cấp giấy thông hành theo mẫu qui định và những giấy tờ có liên quan khác để phục vụ cho yêu cầu được cấp giấy thông hành để về nÆ°á»›c của mình.
Hướng giải quyết của Cơ quan đại diện như sau:
- Trường hợp số (1): cÆ¡ quan đại diện gá»­i yếu tố nhân thân, kèm theo ảnh về Cục Lãnh sá»±. Cục Lãnh sá»± có trách nhiệm gá»­i các tài liệu này cho Cục Quản lý xuất nhập cảnh để xác minh. Trên cÆ¡ sở kết quả xác minh của Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Cục Lãnh sá»± thông báo cho cÆ¡ quan đại diện giải quyết.
- Trường hợp số (2): cÆ¡ quan có yêu cầu Ä‘Æ°a Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± về nÆ°á»›c cần trao đổi bằng văn bản vá»›i Cục Lãnh sá»± và Cục Quản lý xuất nhập cảnh. CÆ¡ quan đại diện chỉ cấp giấy thông hành cho Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± khi có thông báo của Cục Lãnh sá»± hoặc Cục Quản lý xuất nhập cảnh.
- Trường hợp số (3):
 Nếu có đủ giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam, yếu tố nhân thân và ná»™i dung kê khai đầy đủ, chính xác, không thuá»™c trường hợp chÆ°a được cấp há»™ chiếu thì trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sÆ¡ hợp lệ, CÆ¡ quan đại diện cấp giấy thông hành;
 Nếu không có giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam, mà chỉ có bản sao sÆ¡ yếu lý lịch hoặc ná»™i dung kê khai trong tờ khai có Ä‘iểm nghi vấn thì CÆ¡ quan đại diện giải quyết theo hÆ°á»›ng tÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° khi nhận được Ä‘Æ¡n đề nghị cấp má»›i há»™ chiếu mà Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± không có giấy tờ chứng minh nhân thân (xem câu …)

12. Những trường hợp nào được giải quyết cấp thị thá»±c ngay tại cá»­a khẩu?
Theo khoản 1 Ä‘iều 6 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10 thì người nÆ°á»›c ngoài xin nhập cảnh được cấp thị thá»±c tại cá»­a khẩu quốc tế của Việt Nam trong những trường hợp sau Ä‘ây:
- Vào dá»± lá»… tang thân nhân, thăm thân nhân Ä‘ang bị ốm nặng;
- Xuất phát từ nÆ°á»›c không có cÆ¡ quan đại diện ngoại giao, cÆ¡ quan lãnh sá»± của Việt Nam;
- Vào du lịch theo chÆ°Æ¡ng trình do các doanh nghiệp lữ hành quốc tế của Việt Nam tổ chức;
- Vào há»— trợ kỹ thuật khẩn cấp cho công trình, dá»± án; cấp cứu người bị bệnh nặng, người bị tai nạn; cứu há»™ thiên tai, dịch bệnh ở Việt Nam;
- Vì lý do khẩn cấp khác.
Để được giải quyết cấp thị thá»±c ngay tại cá»­a khẩu thì cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân có nhu cầu xin cấp thị thá»±c nhập cảnh cho người nÆ°á»›c ngoài thuá»™c má»™t trong các trường hợp nêu trên phải gá»­i văn bản đề nghị tá»›i cÆ¡ quan có thẩm quyền giải quyết theo nguyên tắc:
- Nếu đối tượng thuá»™c quyền cấp phép nhập cảnh của Bá»™ Ngoại giao (khách mời của Trung Æ°Æ¡ng Đảng, Quốc há»™i, Chủ tịch nÆ°á»›c, Chính phủ, khách mời cấp tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng của các vị có hàm Bá»™ trưởng, Thứ trưởng, Chủ tịch, Phó Chủ tịch Uá»· ban nhân dân tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c Trung Æ°Æ¡ng, cÆ¡ quan đại diện nÆ°á»›c ngoài tại Việt Nam, cÆ¡ quan đại diện tổ chức quốc tế thuá»™c Liên Hiệp quốc…): cÆ¡ quan, tổ chức mời khách sẽ gá»­i công văn đến Cucï Lãnh sá»± – Bá»™ Ngoại giao hoặc Sở Ngoại vụ TPHCM, đồng gá»­i Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an, trong công văn nêu rõ cá»­a khẩu và thời gian khách nhập khẩu để Cục Quản lý xuất nhập cảnh giải quyết;
- Nếu đối tượng thuá»™c quyền cấp phép nhập cảnh của Bá»™ Công an: các tổ chức, cÆ¡ quan có nhu cầu mời khách vào và xin cấp thị thá»±c ngay tại cá»­a khẩu phải gá»­i công văn đề nghị tá»›i Cục Quản lý xuất nhập cảnh, trong công văn cần nêu rõ cá»­a khẩu, thời gian khách đến, lý do đề nghị cấp thị thá»±c tại cá»­a khẩu.
- Trường hợp xin cấp thị thá»±c tại cá»­a khẩu vì lý do khẩn cấp phải gá»­i văn bản đề nghị đến Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an chậm nhất 12 giờ trÆ°á»›c khi người nÆ°á»›c ngoài đến cá»­a khẩu Việt Nam; kèm theo văn bản đề nghị là những giấy tờ chứng minh cho lý do yêu cầu được cấp thị thá»±c khẩn cấp . Khi đến nhận thị thá»±c tại cá»­a khẩu, Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± ná»™p hồ sÆ¡ gồm há»™ chiếu, 01 Ä‘Æ¡n xin cấp thị thá»±c có dán ảnh theo nhÆ° qui định chung, văn bản cho phép nhận thị thá»±c tại cá»­a khẩu do Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an cấp.

13. Trường hợp nào chÆ°a được nhập cảnh Việt Nam?
Theo khoản 1 Ä‘iều 8 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10 thì các cÆ¡ quan nhà nÆ°á»›c có thẩm quyền của Việt Nam chÆ°a cho người nÆ°á»›c ngoài nhập cảnh, nếu thuá»™c má»™t trong các trường hợp sau:
- Không có há»™ chiếu hoặc giấy tờ hợp lệ có giá trị thay thế há»™ chiếu;
- Giả mạo giấy tờ, cố ý khai sai sá»± thật khi làm thủ tục xin nhập cảnh;
- Vì lý do phòng chống dịch, bệnh;
- Vi phạm nghiêm trọng pháp luật Việt Nam trong lần nhập cảnh trÆ°á»›c;
- Vì lý do bảo vệ an ninh quốc gia, lý do đặc biệt khác theo quyết định của Bá»™ trưởng Bá»™ Công an

14. Trường hợp nào người nÆ°á»›c ngoài chÆ°a được xuất cảnh ra khỏi Việt Nam ?
Theo khoản 1 Ä‘iều 9 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10 thì người nÆ°á»›c ngoài có thể bị tạm hoãn xuất cảnh nếu thuá»™c má»™t trong các trường hợp sau Ä‘ây:
- Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sá»± hoặc Ä‘ang là bị Ä‘Æ¡n trong các vụ tranh chấp dân sá»±, kinh tế, lao Ä‘á»™ng;
- Đang có nghÄ©a vụ phải thi hành bản án hình sá»±;
- Đang có nghÄ©a vụ thi hành bản án dân sá»±, kinh tế, lao Ä‘á»™ng;
- Đang có nghÄ©a vụ chấp hành quyết định xá»­ phạt vi phạm hành chính, nghÄ©a vụ ná»™p thuế và những nghÄ©a vụ khác về tài chính;
Trong trường hợp người nÆ°á»›c ngoài bị tạm hoãn xuất cảnh do phải thi hành bản án dân sá»±, kinh tế, lao Ä‘á»™ng hoặc phải chấp hành quyết định xá»­ phạt vi phạm hành chính, nghÄ©a vụ ná»™p thuế và các nghÄ©a vụ khác về tài chính nhÆ°ng có bảo lãnh bằng tiền, tài sản hoặc có biện pháp khác để đảm bảo thá»±c hiện nghÄ©a vụ Ä‘ó theo qui định của pháp luật Việt Nam thì sẽ được phép xuất cảnh. Khi Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± Ä‘ã Ä‘áp ứng đủ Ä‘iều kiện này, cÆ¡ quan có thẩm quyền tạm hoãn xuất cảnh sẽ ra quyết định giải toả tạm hoãn xuất cảnh và gá»­i quyết định Ä‘ó cho cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Bá»™ Công an.
Những cÆ¡ quan có thẩm quyền quyết định việc tạm hoãn xuất cảnh là: cÆ¡ quan Ä‘iều tra, Viện kiểm sát, Toà án, cÆ¡ quan thi hành án từ tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng trở lên; Bá»™ trưởng Bá»™ Công an.
Những người ra quyết định tạm hoãn xuất cảnh, người đề nghị tạm hoãn xuất cảnh trái pháp luật nếu gây thiệt hại về vật chất cho người bị tạm hoãn xuất cảnh thì phải bồi thường theo qui định của pháp luật.

15. Những trường hợp nào người nÆ°á»›c ngoài bị trục xuất ra khỏi Việt Nam?
Theo Điều 16 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10 thì người nÆ°á»›c ngoài bị trục xuất khỏi Việt Nam trong những trường hợp sau Ä‘ây:
1. Bị toà án có thẩm quyền của Việt Nam xá»­ phạt trục xuất;
2. Bị Bá»™ trưởng Bá»™ Công an ra quyết định trục xuất. Bá»™ trưởng Bá»™ Công an có thẩm quyền ra quyết định trục xuất người nÆ°á»›c ngoài trong những trường hợp sau:
- Vi phạm nghiêm trọng pháp luật Việt Nam; bị xá»­ phạt hành chính;
- Phạm tá»™i nhÆ°ng được miá»…n truy cứu trách nhiệm hình sá»±;
- Vì lý do bảo vệ an ninh quốc gia và trật tá»± an toàn xã há»™i;
Nếu người bị trục xuất không tá»± nguyện chấp hành bản án hoặc quyết định trục xuất thì cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Bá»™ Công an sẽ áp dụng biện pháp cưỡng chế. Đối vá»›i những trường hợp bị trục xuất theo quyết định của Bá»™ trưởng Bá»™ Công an thì người bị trục xuất có phải chịu sá»± quản lý, giám sát của cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh của Bá»™ Công an trong thời gian chờ thi hành quyết định trục xuất, nhanh chóng hoàn thành các thủ tục cần thiết để rời Việt Nam Ä‘úng thời hạn và phải tá»± chịu chi phí cho việc xuất cảnh.

16. Thủ tục khai báo tạm trú sau khi nhập cảnh vào Việt Nam
Theo Ä‘iều 15 Nghị định 21/2001/NĐ-CP thì người nÆ°á»›c ngoài kể cả người Việt Nam nhÆ°ng mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài khi nhập cảnh vào Việt Nam và nghỉ lại quan Ä‘êm tại địa phÆ°Æ¡ng nào thì phải khai báo tạm trú vá»›i cÆ¡ quan Công an theo nguyên tắc:
- Người nÆ°á»›c ngoài nghỉ qua Ä‘êm tại khác sạn, khu nhà ở dành riêng cho người nÆ°á»›c ngoài (kể cả khu nhà ở của ngoại giao Ä‘oàn) phải khai báo tạm trú thông qua chủ khách sạn hoặc người quản lý khu nhà ở. Chủ khách sạn, người quản lý khu nhà ở có trách nhiệm chuyển ná»™i dung khai báo tạm trú của người nÆ°á»›c ngoài đến cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Công an tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng.
- Người nÆ°á»›c ngoài nghỉ qua Ä‘êm tại nhà riêng công dân phải trá»±c tiếp hoặc thông qua chủ nhà khai báo tạm trú vá»›i Công an phường, xã nÆ¡i tạm trú. Công an phường, xã có trách nhiệm chuyển ná»™i dung khai báo tạm trú của người nÆ°á»›c ngoài đến cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Công an tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng.
Thủ tục khai báo tạm trú:
- Xuất trình há»™ chiếu, tờ khai nhập xuất cảnh, chứng nhận tạm trú và thị thá»±c (nếu thuá»™c diện phải có thị thá»±c). Chứng nhận tạm trú là giấy chứng nhận do cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh cấp cho người nÆ°á»›c ngoài tại cá»­a khẩu quốc tế, có thời hạn tạm trú tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng vá»›i thời hạn của thị thá»±c; nếu ở thời Ä‘iểm người Ä‘ó nhập cảnh mà thời hạn của thị thá»±c còn giá trị không quá 15 ngày thì thời hạn tạm trú trong chứng nhận tạm trú sẽ là 15 ngày kể từ ngày nhập cảnh.
- Khai vào phiếu khai báo tạm trú theo mẫu do Cục trưởng Cục Quản lý xuất nhập cảnh ban hành, phiếu sẽ được cÆ¡ quan tiếp nhận việc khai báo tạm trú phát cho người Ä‘i khai báo).
Xin lÆ°u ý, Ä‘ây là má»™t thủ tục hành chính Ä‘Æ¡n giản nhÆ°ng bắt buá»™c. Người nÆ°á»›c ngoài có thể tá»± mình hoặc nhờ chủ nhà, chủ khách sạn giúp khai báo tạm trú. Không chỉ riêng người từ nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam mà kể cả người Việt Nam trong nÆ°á»›c khi ngủ lại qua Ä‘êm ở nÆ¡i khác không phải là nÆ¡i mình đăng ký há»™ khẩu thường trú cÅ©ng phải trình báo vá»›i công an địa phÆ°Æ¡ng. Việc khai báo tạm trú nói trên không buá»™c người tạm trú phải ná»™p bất cứ khoản lệ phí nào, cÅ©ng không buá»™c người thân của người nÆ°á»›c ngoài hoặc chủ khách sạn phải làm giấy bảo lãnh cho người nÆ°á»›c ngoài. Tuy nhiên nếu không trình báo thì khi cÆ¡ quan công an kiểm tra và phát hiện, người vi phạm có thể sẽ bị xá»­ phạt vi phạm hành chính dÆ°á»›i hình thức phạt tiền.

17. Những Ä‘iều lÆ°u ý sau khi nhập cảnh vào Việt Nam
Người nÆ°á»›c ngoài được tá»± do Ä‘i lại trên lãnh thổ Việt Nam phù hợp vá»›i mục Ä‘ích nhập cảnh Ä‘ã đăng ký, tuy nhiên cần lÆ°u ý các vấn đề:
- Người nÆ°á»›c ngoài không được cÆ° trú ở khu vá»±c biên giá»›i theo qui định của pháp luật Việt Nam (trừ trường hợp Ä‘iều Æ°á»›c quốc tế mà nÆ°á»›c Cá»™ng hoà xã há»™i chủ nghÄ©a Việt Nam ký kết có qui định khác). Nếu có nhu cầu vào khu vá»±c biên giá»›i phải làm thủ tục xin phép tại cÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c công an tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng nÆ¡i có khu vá»±c Ä‘ó.
- Người nÆ°á»›c ngoài không được vào các khu vá»±c có cắm biển cấm Ä‘i lại theo qui định của cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam. Nếu có nhu cầu vào những khu vá»±c này thì phải làm thủ tục xin phép tại cÆ¡ quan trá»±c tiếp quản lý khu vá»±c Ä‘ó.
- Phải khai báo tạm trú nếu nghỉ lại qua Ä‘êm tại bất kỳ địa phÆ°Æ¡ng nào; khi di chuyển đến địa phÆ°Æ¡ng khác thì vẫn phải tiếp tục khai báo tạm trú.

18. Xuất cảnh, nhập cảnh cùng vá»›i tro cốt Ä‘ã hoả táng của người thân thì phải khai báo nhÆ° thế nào?
Theo qui định của Điều lệ Kiểm dịch y tế biên giá»›i ban hành kèm theo Nghị định 41/1998/NĐ-CP của Chính phủ thì việc vận chuyển thi hài, hài cốt qua biên giá»›i phải được cÆ¡ quan kiểm dịch y tế biên giá»›i kiểm tra và cấp giấy chứng nhận cho phép. Theo Ä‘ó, việc cá nhân khi xuất cảnh, nhập cảnh qua cá»­a khẩu quốc tế của Việt Nam có mang theo tro cốt Ä‘ã hoả táng của người thân được thá»±c hiện theo nguyên tắc:
- Trường hợp xuất cảnh: trÆ°á»›c ngày xuất cảnh, người có nhu cầu vận chuyển hài cốt cần mang hÅ© tro đến Trung tâm kiểm dịch Y tế quốc tế của Sở Y tế tỉnh hoặc thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng để được kiểm dịch và cấp phép chuyên chở. Khi làm thủ tục cần xuất trình giấy chứng tá»­ của người Ä‘ã được hoả táng và Ä‘iền vào tờ khai theo mẫu chung do Trung tâm kiểm dịch cung cấp; ná»™p lệ phí kiểm dịch tro cốt là 5 USD/má»™t lần. Sau khi kiểm dịch, cÆ¡ quan này sẽ cấp cho người yêu cầu má»™t Giấy phép chuyên chở tro cốt qua biên giá»›i. Khi làm thủ tục xuất cảnh, người chủ hàng xuất trình giấy này cho Hải quan cá»­a khẩu để được giải quyết cho mang tro cốt từ Việt Nam ra nÆ°á»›c ngoài.
- Trường hợp nhập cảnh: khi làm thủ tục nhập cảnh, chủ hàng cần kê khai vào tờ khai hải quan về việc mình có mang theo tro cốt Ä‘ã hoả táng. Khi nhận được tờ khai, cÆ¡ quan Hải quan cá»­a khẩu sẽ thông báo cho cán bá»™ chịu trách nhiệm kiểm dịch Y tế quốc tế; để việc kiểm dịch được thuận tiện và nhanh chóng, chủ hàng cần chuẩn bị trÆ°á»›c Giấy chứng nhận của cÆ¡ quan có thẩm quyền của nÆ°á»›c xuất cảnh về việc Ä‘ã đủ tiêu chuẩn (hoặc được cấp phép) đối vá»›i hàng mang theo là tro cốt Ä‘ã hoả táng. Lệ phí kiểm dịch trong trường hợp này cÅ©ng là 5 USD/lần.

19. Phải làm gì nếu bị nhÅ©ng nhiá»…u, gây khó khăn trong việc khai báo tạm trú của người nÆ°á»›c ngoài?
Theo Ä‘iều 22, 23 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10, trong trường hợp cán bá»™ thuá»™c cÆ¡ quan có thẩm quyền của Việt Nam khi tiếp nhận và giải quyết việc khai báo tạm trú của người nÆ°á»›c ngoài có hành vi vi phạm những qui định nói trên của pháp luật về thẩm quyền, về thủ tục… hoặc cố tình gây khó khăn cho việc khai báo tạm trú thì người bị thiệt hại có quyền khiếu nại đối vá»›i quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính trái pháp luật hoặc tố cáo những hành vi vi phạm pháp luật của cán bá»™ Ä‘ó theo qui định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo.

20. Đối tượng nào thuá»™c diện được cấp thẻ tạm trú?
Người nÆ°á»›c ngoài (kể cả người Việt Nam nhÆ°ng mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài) tạm trú tại Việt Nam từ 01 năm trở lên được Cục Quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Bá»™ Công an cấp thẻ tạm trú. Thẻ tạm trú có thời hạn từ 01 năm đến 03 năm. Người mang thẻ tạm trú được miá»…n thị thá»±c khi xuất cảnh, nhập cảnh trong thời hạn giá trị của thẻ. Riêng đối vá»›i người không quốc tịch nếu được cấp thẻ tạm trú thì được dùng thẻ này để xuất, nhập cảnh vào Việt Nam.
Việc cấp thẻ tạm trú được thá»±c hiện theo nguyên tắc:
- Đối vá»›i người nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam theo lời mời của Trung Æ°Æ¡ng Đảng, Quốc há»™i, Chủ tịch nÆ°á»›c, Chính phủ và khách mời cấp tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng của Bá»™ trưởng, Thứ trưởng, Chủ tịch, Phó Chủ tịch Uá»· ban nhân dân tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c Trung Æ°Æ¡ng; người được hưởng quyền Æ°u Ä‘ãi miá»…n trừ ngoại giao, lãnh sá»± vào làm việc tại cÆ¡ quan đại diện ngoại giao, cÆ¡ quan lãnh sá»± nÆ°á»›c ngoài, cÆ¡ quan đại diện tổ chức quốc tế thuá»™c Liên hợp quốc, tổ chức quốc tế liên chính phủ đặt tại Việt Nam và thân nhân, người giúp việc cùng Ä‘i thì cÆ¡ quan nÆ¡i người Ä‘ó làm việc có văn bản đề nghị gá»­i Bá»™ Ngoại giao về việc cấp thẻ tạm trú cho người nÆ°á»›c ngoài; đồng thời ná»™p kèm tờ khai và ảnh của người Ä‘ó. Thẩm quyền cấp thẻ tạm trú trong trường hợp này thuá»™c về Bá»™ Ngoại giao.
- Đối vá»›i những đối tượng khác không thuá»™c trường hợp nói trên thì cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân mời người nÆ°á»›c ngoài vào Việt Nam phải gá»­i ảnh, tờ khai và văn bản đề nghị đến Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bá»™ Công an hoặc CÆ¡ quan quản lý xuất nhập cảnh thuá»™c Công an tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c trung Æ°Æ¡ng yêu cầu cấp thẻ tạm trú cho người nÆ°á»›c ngoài.
Thẻ tạm trú có thời hạn từ 01 đến 03 năm. CÆ¡ quan có thẩm quyền cấp thẻ tạm trú sẽ thá»±c hiện việc cấp thẻ cho Ä‘Æ°Æ¡ng sá»± đủ Ä‘iều kiện trong thời gian tối Ä‘a là 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sÆ¡ hợp lệ.
Thẻ tạm trú có các ký hiệu sau Ä‘ây:
A – Cấp cho thành viên cÆ¡ quan đại diện nÆ°á»›c ngoài và thân nhân, người giúp việc cùng Ä‘i
B1 – Cấp cho người nÆ°á»›c ngoài làm việc vá»›i Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Toà án nhân dân tối cao, các Bá»™, cÆ¡ quan ngang Bá»™, cÆ¡ quan trá»±c thuá»™c Chính phủ, Uá»· ban nhân dân tỉnh, thành phố trá»±c thuá»™c Trung Æ°Æ¡ng và cÆ¡ quan Trung Æ°Æ¡ng của các tổ chức nhân dân, Ä‘oàn thể quần chúng.
B2 – Cấp cho người nÆ°á»›c ngoài làm việc tại dá»± án đầu tÆ° Ä‘ã được cÆ¡ quan Nhà nÆ°á»›c có thẩm quyền của Việt Nam cấp giấy phép
B3 – Cấp cho người nÆ°á»›c ngoài làm việc vá»›i doanh nghiệp của Việt Nam
B4 – Cấp cho người nÆ°á»›c ngoài thuá»™c biên chế của văn phòng đại diện, chi nhánh của tổ chức kinh tế, văn hoá và tổ chức chuyên môn khác của nÆ°á»›c ngoài; tổ chức phi Chính phủ có trụ sở đặt tại Việt Nam
C – Cấp cho người nÆ°á»›c ngoài tạm trú tại Việt Nam vá»›i mục Ä‘ích khác.

21. Đối tượng nào thuá»™c diện được cấp thẻ thường trú?
Theo Ä‘iều 13 Pháp lệnh số 24/1999/PL-UBTVQH10, người nÆ°á»›c ngoài (bao gồm cả người Việt Nam mang há»™ chiếu nÆ°á»›c ngoài) Ä‘ang tạm trú ở Việt Nam nếu thuá»™c má»™t trong những trường hợp sau Ä‘ây sẽ được xem xét, giải quyết cho thường trú:
1. Là người đấu tranh vì tá»± do và Ä‘á»™c lập dân tá»™c, vì chủ nghÄ©a xã há»™i, vì dân chủ và hoà bình hoặc vì sá»± nghiệp khoa học mà bị bức hại.
2. Có công lao Ä‘óng góp cho sá»± nghiệp xây dá»±ng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam
3. Là vợ, chồng, con, cha, mẹ, của công dân Việt Nam Ä‘ang thường trú ở Việt Nam
Nếu thuá»™c má»™t trong các đối tượng kể trên, người nÆ°á»›c ngoài có thể ná»™p hồ sÆ¡ xin thường trú tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh (diện (1) và (2); riêng diện (3) có thể lá»±a chọn ná»™p hồ sÆ¡ tại Cục quản lý xuất nhập cảnh hoặc tại Phòng Quản lý xuất nhập cảnh nÆ¡i người Ä‘ó xin thường trú. Nếu người nÆ°á»›c ngoài được chấp thuận cho thường trú thì cÆ¡ quan Quản lý xuất nhập cảnh cấp thẻ thường trú; trường hợp không được chấp nhận cho thường trú thì cÆ¡ quan Quản lý xuất nhập cảnh thông báo bằng văn bản cho người xin thường trú biết. Việc không được chấp thuận cho thường trú không có nghÄ©a là người nÆ°á»›c ngoài Ä‘ó phải rời khỏi Việt Nam, người nÆ°á»›c ngoài vẫn được tiếp tục lÆ°u lại Việt Nam nếu có nhu cầu dÆ°á»›i hình thức tạm trú có thời hạn.
Hồ sÆ¡ xin thường trú đối vá»›i diện (3) gồm: (Thông tÆ° liên tịch số 04/2002/TTLT-BCA-BNG)
- 02 Ä‘Æ¡n xin thường trú theo mẫu do Cục trưởng cục Quản lý xuất nhập cảnh ban hành kèm theo